Milan Kundera. Życie za zasłoną

Aleksander Kaczorowski

Biografia jednego z najwybitniejszych pisarzy XX wieku, który nie doczekał się Nobla

Kim był prozaik i eseista, autor m.in. Nieznośnej lekkości bytu i Żartu, który przesunął mentalną granicę między Wschodem a Zachodem? Sam uważał się jedynie za „hedonistę zmuszonego żyć w świecie upolitycznionym ponad wszelką miarę”. Dlaczego, jako najsłynniejszy czeski pisarz, zaczął tworzyć w języku francuskim? Dlaczego u szczytu sławy wycofał się z życia publicznego, odmówił udzielania wywiadów i kontaktował się ze światem za pomocą faksu? A wreszcie, dlaczego po upadku komunizmu nie wrócił do Czech?

Czym jest „życie za zasłoną” w wydaniu Kundery?

To książka dla tych, którzy lubią biografie nieoczywiste i bohaterów wymykających się schematom.

Kaczorowski, najlepszy polski autor opowiadający o Czechach, napisał książkę znakomitą, bodaj najlepszą w swoim dorobku – a wiem, o czym mówię, bo należy on do grona może kilku polskich autorów, których znam wszystkie dzieła.

Czytam Kaczorowskiego, bo jest pisarzem wszechstronnym: jedni piszą biografie literackie, inni polityczne, jeszcze inni intymne, a on potrafi połączyć je wszystkie w jedną; rzadko się zdarza, aby biograf potrafił widzieć swojego bohatera tak wielowymiarowo.

Tym razem wziął się za bary z Kunderą, czeskim gigantem, jednym z największych pisarzy, którzy nie doczekali się Nobla. Doczekał się jednak biografii najwyższej próby – opowiadającej o jego zauroczeniu komunizmem, o geniuszu i ucieczce przed światem, który za geniusza go uznał. Trudno mi to wyjaśnić, ale czytając Kaczorowskiego, czuję się mądrzejszy, niż jestem naprawdę. Alek wyciąga swoich czytelników za uszy na ich własne wyżyny, aby jego książki mogli czytać tak, jak je czytać należy: unosząc się kilka centymetrów nad ziemią.

Zbigniew Rokita