Atlas sztucznej inteligencji. Władza, pieniądze i środowisko naturalne

Kate Crawford

Sztuczna inteligencja nie jest ani inteligentna, ani sztuczna

Nieodwracalna transformacja naszego życia, jaką niesie ze sobą wynalezienie sztucznej inteligencji, staje się faktem. Czy znamy ukryte koszty tej przełomowej technologii? Czy wiemy, czyim służy interesom? I jaki ma wpływ na społeczeństwo?

Kate Crawford obala mity, jakoby sztuczna inteligencja była bezcielesna, obiektywna czy niezbędna. Udowadnia, że to narzędzie wyzysku w rękach władzy, policji, wojska i korporacji oraz podłoże narastających nierówności. Funkcjonowanie systemów AI nie byłoby możliwe bez nadmiernej eksploatacji zasobów energetycznych i mineralnych, wykorzystania taniej siły roboczej i niekontrolowanego pozyskiwania danych.

Atlas sztucznej inteligencji stanowi swoistą mapę teraźniejszości: miejsc, ludzi i relacji. Pomaga zrozumieć rolę AI we współczesnym świecie. Jest cenną przeciwwagą dla bezkrytycznych zachwytów nad sztuczną inteligencją oraz zaproszeniem do świadomego i odpowiedzialnego korzystania z technologii informacyjnej.

Czy wiesz, że:

• rekruterzy w wielkich korporacjach wykorzystują narzędzia do przechwytywania i analizy wyrazu twarzy i mowy ciała?
• niektóre stacje robocze w halach produkcyjnych są wyposażone w czujniki, które na bieżąco informują o temperaturze ciała pracowników i ich fizycznej odległości od innych osób?
• jedna z sieci restauracji zainstalowała w kuchniach systemy widzenia komputerowego sprawdzające, czy personel przygotowuje pizzę zgodnie ze standardami?

„Krytyczne, ale bardzo oryginalne spojrzenie na problemy generowane przez dynamiczny rozwój sztucznej inteligencji. Kate Crawford analizuje nie tylko techniczne aspekty AI, lecz także jej wpływ na pracę, prywatność, władzę oraz środowisko. Pozycja obowiązkowa zarówno dla entuzjastów, jak i sceptyków szeroko rozumianej sztucznej inteligencji”.

Dr Kamil Filipek, socjolog i data scientist, dyrektor Centrum Sztucznej Inteligencji i Modelowania Komputerowego UMCS

„Śledząc rozwój AI, jej mitologię, etykę i politykę, Atlas sztucznej inteligencji uświadamia nam, że opowiadane o niej historie są równie istotne, jak modele matematyczne, na których systemy te są zbudowane”.

Ruha Benjamin, autorka książki Race After Technology: Abolitionist Tools for the New Jim Code

„Wnikliwa książka Kate Crawford pokazuje, że sztuczna inteligencja to nie deus ex machina, ale zbiór dehumanizujących i wykluczających praktyk ekstrakcyjnych, z których większość z nas nie zdaje sobie sprawy”.

Sue Halpern, New York Review of Books

„Niezbędna lektura. Przechodząc od wydobywania litu do ekstrakcji danych, od wyzysku pracowników do rządowej inwigilacji, Atlas sztucznej inteligencji doskonale pokazuje, jak powstaje inteligencja. Anemiczne wołanie o »etykę« zastępuje wnikliwymi obserwacjami na temat degradacji środowiska, akumulacji kapitału i warunków pracy, dzięki którym AI istnieje”. Wendy Hui Kyong Chun, Katedra Nowych Mediów Uniwersytetu Simona Frasera, Kanada „Książka ujawnia ciemną stronę sukcesu sztucznej inteligencji. (…) Oparta na gruntownych badaniach i świetnie napisana”.

Virginia Dignum, Nature

Kate Crawford jest uznaną ekspertką zajmującą się społecznymi następstwami wykorzystywania sztucznej inteligencji. W ciągu swojej dwudziestoletniej kariery zajmowała się systemami danych, uczeniem maszynowym i AI w szerszym kontekście historii, polityki, pracy oraz środowiska. Doradzała decydentom w ONZ, Federalnej Komisji Handlu, Parlamencie Europejskim, Australijskiej Komisji Praw Człowieka i Białym Domu. Obecnie wykłada na Uniwersytecie Południowej Kalifornii, a także kieruje katedrą Sztucznej Inteligencji i Sprawiedliwości w École Normale Supérieure.